Giải pháp chiếu sáng kiến trúc nâng tầm công trình

Đèn kiến trúc đóng vai trò quan trọng trong việc làm nổi bật đường nét thiết kế của công trình vào ban đêm. Một tòa nhà dù đẹp đến đâu, nếu chỉ được chiếu sáng bằng vài đèn pha đặt ngẫu nhiên, sẽ trở nên phẳng và mất đi chiều sâu. Ngược lại, một phương án chiếu sáng kiến trúc tốt có thể biến mặt tiền thành điểm nhận diện của cả khu vực.

Chiếu sáng kiến trúc là gì?

Chiếu sáng kiến trúc (architectural lighting) là việc dùng ánh sáng để thể hiện hình khối, vật liệu và nhịp điệu của công trình. Khác với chiếu sáng chức năng chỉ cần "đủ sáng", chiếu sáng kiến trúc đặt câu hỏi: phần nào của công trình cần được nhìn thấy, nhìn thấy theo cách nào và từ góc nào.

Các kỹ thuật chiếu sáng kiến trúc phổ biến

1. Hắt sáng tường (wall washing)

Dùng đèn wall washer đặt sát chân tường hoặc đỉnh tường để phủ một mảng sáng đều lên bề mặt. Kỹ thuật này phù hợp mặt tiền phẳng, tường đá, tường ốp vật liệu cần thể hiện màu sắc đồng đều. Xem dòng đèn hắt tường wall washer.

2. Sượt sáng bề mặt (wall grazing)

Đặt đèn rất sát bề mặt và chiếu song song để tạo bóng đổ trên vật liệu có kết cấu như đá chẻ, gạch thô, gỗ lam. Ánh sáng lúc này làm nổi bật độ sần, tạo chiều sâu cho bề mặt.

3. Rọi điểm nhấn cột, khối kiến trúc

Đèn rọi góc hẹp dùng để nhấn cột, phào, logo hoặc chi tiết đặc trưng. Với cột cao, đèn thường đặt ở chân cột hoặc gắn trên thân cột chiếu lên. Tham khảo dòng đèn rọi cột tòa nhà.

4. Đường viền sáng (contour lighting)

Dùng thanh LED hoặc đèn tuyến tính chạy theo mép mái, gờ tầng, đường viền ban công để vẽ lại hình khối công trình bằng ánh sáng. Kỹ thuật này hiệu quả với tòa nhà nhiều tầng, công trình thương mại cần nhận diện từ xa.

5. Đèn gắn tường trang trí

Đèn gắn tường hắt hai đầu hoặc một đầu tạo các vệt sáng lặp lại theo nhịp cửa sổ, cột hiên, đặc biệt phù hợp biệt thự và resort. Xem: cách chọn đèn gắn tường đúng phong cách kiến trúc.

Nguyên tắc để chiếu sáng kiến trúc đạt hiệu quả

Chọn lọc điểm nhấn: không chiếu sáng mọi thứ. Xác định 2–3 yếu tố đặc trưng nhất của công trình để tập trung.
Tạo tương phản: cần có vùng sáng và vùng tối thì hình khối mới hiện ra rõ ràng.
Giấu thiết bị: người nhìn nên thấy hiệu ứng ánh sáng chứ không thấy bóng đèn.
Thống nhất nhiệt màu: tránh trộn lẫn nhiều nhiệt màu khiến mặt tiền loang lổ; nếu dùng màu, nên có kịch bản rõ ràng.
Hạn chế ô nhiễm ánh sáng: hướng ánh sáng vào bề mặt công trình, tránh chiếu lên trời hay sang nhà bên cạnh.
Tính đến bảo trì: đèn ngoài trời phải có cấp bảo vệ phù hợp và vị trí lắp đủ thuận tiện để thay thế, vệ sinh.

Ứng dụng theo loại công trình

Biệt thự, nhà phố: ưu tiên đèn gắn tường, đèn âm đất hắt chân tường, đèn rọi cây và cột cổng; ánh sáng ấm, nhẹ nhàng.

Resort, khách sạn: kết hợp chiếu sáng kiến trúc với cảnh quan, mặt nước, tạo trải nghiệm cho khách khi dạo bộ buổi tối. Xem: thiết kế chiếu sáng cảnh quan resort và khách sạn.

Tòa nhà văn phòng, thương mại: chú trọng đường viền, logo, sảnh vào và khả năng nhận diện từ xa; có thể dùng hệ điều khiển để thay đổi kịch bản theo sự kiện.

Kết luận

Chiếu sáng kiến trúc không chỉ là lắp thêm đèn, mà là cách kể lại câu chuyện thiết kế của công trình vào ban đêm. Khi chọn đúng kỹ thuật, đúng thiết bị và có phương án ngay từ giai đoạn thiết kế, ánh sáng sẽ trở thành giá trị gia tăng lâu dài cho công trình.